Đánh giá của Bộ NN&PTNT gần đây cho rằng: Xuất khẩu hàng nông sản bị giảm sút một phần do tỷ giá của VN. 3 đối thủ về hàng nông sản của Việt Nam, Indonesea, Ấn Độ, Braxin thì trong mấy tháng vừa rồi họ đều phá giá mạnh, trong đó có Braxin đến 50%. Ấn Độ, Thái Lan phá giá đồng tiền đến đến 30%.
Trước áp lực đẩy mạnh xuất khẩu hiện nay, ông Nguyễn Quốc Huy- Giảng viên Đại học Kinh tế, Đại học Quốc gia Hà Nội cho rằng: Đây là thời cơ để nới tỷ giá vì sức ép lạm phát không cao như trước. Mặt khác, nền kinh tế thế giới nhiều khả năng chỉ có thể phục hồi kể từ nửa sau năm 2009. Giá cả hàng hóa trên thế giới cũng như tại Việt Nam sẽ chưa thể tăng mạnh trong nửa đầu năm 2009. Xung quanh nghi ngại khi phá giá VND, doanh nghiệp Việt Nam sẽ thua lỗ do nợ nhiều USD song phải trả bằng VND, ông Huy cho rằng, điều này vốn đã tồn tại lâu nay, nhập siêu cũng đã vậy nên khó thay đổi. Việc đưa ra chính sách bao giờ cũng có người hưởng lợi và người bất lợi nhưng vì mục đích đẩy mạnh xuất khẩu nên cần phải thực hiện.
Cùng quan điểm này, nhóm nghiên cứu của Viện Khoa học Xã hội Việt Nam khuyến nghị: Ngoài những chính sách khác để kích cầu có hiệu quả, chính sách tỷ giá cần linh hoạt hơn để VND không bị định giá cao, qua đó giúp chính sách kích cầu không bị rò rỉ ra hàng ngoại nhập và sẽ nâng cao hiệu quả kích cầu. Hàng loạt các nước đối mặt với suy thoái đều chọn giải pháp phá giá đồng tiền nhằm thúc đẩy xuất khẩu.
Thực tế, ở Việt Nam, dù VND đã có sự điều chỉnh giảm nhẹ, song so với tỷ giá VND/USD tại thời điểm tháng 1/2007, thì vào thời điểm tháng 10/2008, tỷ giá thực của VND so với tỷ giá USD (tỷ giá danh nghĩa điều chỉnh với sự chênh lệch về lạm phát tổng thể giữa VN và Mỹ) đã tăng xấp xỉ 20%. Nếu so với 1 "giỏ" gồm các đồng tiền mạnh khác thì tỷ giá thực đã tăng lên 25% do đồng USD gần đây đã lên giá so với nhiều đồng tiền chủ chốt như Euro, Bảng Anh, đô la Canada, đô la Úc…
"Điều này làm giảm đáng kể sức cạnh tranh quốc tế của hàng hóa xuất khẩu và hàng hóa cạnh tranh với nhập khẩu của Việt Nam, làm giảm chính sách kích cầu sẽ trở nên kém hiệu quả do bị rò rỉ ra hàng ngoại nhập (đặc biệt là các sản phẩm giá rẻ do DN Trung Quốc hiện đang cần xả hàng")- nhóm này nhận định.
Minh Hà
Nguồn: Báo Kinh tế Hợp tác điện tử