Cuộc chạy đua "ngầm" về lãi suất

Bằng phép tính cơ học và cũng theo như nhiều ý kiến, với lãi suất đầu vào 10,5%/năm cộng thêm khoảng 3-4%/năm chi phí kinh doanh, lãi suất cho vay mới sẽ không thể thấp hơn mức 13,5-14,5%/năm. Khi được hỏi, về việc sẽ điều chỉnh mức lãi suất cho vay trung và dài hạn như thế nào trong thời gian tới, một số NH chỉ trả lời dè dặt, úp mở, một số khác lại từ chối...thẳng thừng vì lý do đây là "bí mật kinh doanh".

Trao đổi với PV ĐS&PL, một cán bộ của phòng Chính sách tín dụng, NH Vietcombank (muốn được giấu tên) hé lộ: "Thực ra trong hợp đồng trung hạn và dài hạn trước đây các bên cũng đã có thoả thuận. Cộng tất cả các chi phí vào thì lãi suất khoảng 12%. Hiện, chúng tôi cũng đã chuẩn bị sẵn sàng cho các giao dịch áp dụng lãi suất mới theo sự thoả thuận giữa 2 bên. Dự báo mức lãi suất sẽ tăng từ 1,52%, nghĩa là khoảng 13,514%. Thực ra con số này cũng chỉ tương đối thôi, nếu mà giá huy động vốn vẫn tiếp tục tăng thì lãi suất cho vay cũng tăng tương ứng". Tuy nhiên, từ khi NHNN ra thông tư mới về việc cho NHTM tự thoả thuận lãi suất với đối tác thì chưa có doanh nghiệp nào hoàn tất thủ tục để vay vốn với mức lãi suất mới, tự thoả thuận vì thông tư mới có hiệu lực chưa đầy chục ngày. Bà Nguyễn Thu Hà, Phó TGĐ Vietcombank khẳng định, ngay sau khi Thông tư này có hiệu lực thì Ngân hàng đã có sự chuẩn bị, nhưng chắc cũng không có sự thay đổi nhiều lắm bởi vì chỉ có trung hạn và dài hạn thôi.

Tuy nhiên, hiện khó có thể nói rằng, lãi suất thoả thuận cho vay không thể không tăng hơn nữa...bởi nhiều yếu tố. Lãnh đạo một NHTMCP cho rằng, thực tế có thời điểm giá vốn đầu vào của các NHTM còn lên đến 15-16%/năm và mức lãi suất cho vay có khả năng mang lại lợi nhuận sẽ phải cao hơn mức này. Thực tế, sau khi cắt bỏ các loại phụ phí, lãi suất cho vay tiêu dùng theo lãi suất thỏa thuận hiện lên đến gần 20%/năm. Một nhân viên tín dụng của một ngân hàng cũng tiết lộ với phóng viên, do việc huy động vốn gặp rất nhiều khó khăn, các NH phải chịu đội lãi suất tiền gửi lên khoảng 13% với khách hàng có tiền gửi khoảng 1 tỉ đồng trở lên mới mong giữ được khách. Thêm vào đó, đa số khách hàng chọn kỳ hạn từ 3 tháng trở xuống và ít người chịu gửi kỳ hạn dài hơn. Đối với hoạt động cho vay, NH cũng phải đẩy lãi suất ngắn hạn lên khoảng 15%/năm thông qua việc thu phí. Sau quyết định của NHNN, lãi suất cho vay trung và dài hạn sẽ dao động trong khoảng 14,5- 16,5%/năm tuỳ theo đối tượng khách hàng.

Doanh nghiệp lo lắng...

Theo nhận định chung của các NH, lãi suất đầu ra như vậy là khá cao, ảnh hưởng đến hiệu quả sản xuất kinh doanh của DN và cũng làm tăng rủi ro đối với NH. Nhưng trong tình hình hiện nay, các NH chưa thể cho vay thấp hơn. TS.Cao Sĩ Kiêm, Chủ tịch Hiệp hội DN Vừa và Nhỏ Việt Nam nhận định: "chắc chắn các ngân hàng sẽ phải điều chỉnh lãi suất, việc tăng lãi suất là điều dễ hiểu. Điều này sẽ làm tăng vốn huy động của các ngân hàng, ngân hàng sẽ có khả năng cho vay tốt hơn, giúp lưu thông nguồn vốn, tạo việc làm cho nhiều người. Tất nhiên là nếu lãi suất cho vay tăng thì lãi của doanh nghiệp sẽ giảm, nếu doanh nghiệp không cắt giảm chi phí, tiết kiệm nguyên nhiên vật liệu thì còn có thể thua lỗ". Theo TS Kiêm, việc áp dụng cơ chế này, cái được nhiều hơn cái mất. Khi cung cầu vốn đã ổn định thì sẽ tạo ra một mặt bằng lãi suất mới. ông Trần Quốc Hải, Giám đốc Cty TNHH Trấn Gia (Hoàn Kiếm, Hà Nội): "Điều này giúp nguồn vốn cho vay tăng, giúp doanh nghiệp có thêm nguồn vốn để sản xuất kinh doanh, nhưng đây chỉ là chính sách tạm thời, nhưng về lâu dài thì không ổn, chí phí tăng, ảnh hưởng đến doanh nghiệp". GĐ một doanh nghiệp cho biết hiện tại, DN của ông đang phải chịu lãi suất vay 16%. Đây cũng là mức phổ biến mà các ngân hàng áp dụng cho khách hàng không thường xuyên. Nay với cơ chế mới, lãi suất vay vốn có thể lên tới 18%, DN ít vốn tự có khó có thể cầm cự. Thời gian tới có thể NH tập trung cho vay tiêu dùng hơn là cho sản xuất, kinh doanh bởi dễ thỏa thuận được lãi suất cao hơn. Như vậy, dòng vốn dành cho các doanh nghiệp cũng không dễ gì được khơi thông, dù DN đã phải chấp thuận lãi suất cao hơn mức trần trước, vị giám đốc này cho biết.

Nguyễn Hường – Minh Lý
Nguồn: Báo Đời sống và pháp luật  điện tử