Chính sách thay đổi dội ngược lên môi trường đầu tư
Người Việt Nam đang lo ngại sâu sắc về USD trong bối cảnh hệ thống tài chính của nước Mỹ tiếp tục ngập sâu trong rắc rối.

Hiệp hội Thương mại và Công nghiệp Hàn Quốc tại TP.HCM (KoCham) vừa có văn bản gửi Bộ trưởng Bộ Tài chính Vương Đình Huệ để “kêu” về những vướng mắc của các doanh nghiệp (DN) thành viên KoCham đối với thuế nhập khẩu máy móc thiết bị vào Việt Nam. Theo văn bản do ông Kim Jai Woo, Chủ tịch KoCham ký, gần đây, các cục hải quan địa phương đã yêu cầu các công ty Hàn Quốc phải trả thuế nhập khẩu khi nhập khẩu máy móc, thiết bị thuộc danh mục hàng hóa miễn thuế dưới tên của các công ty cho thuê tài chính – đơn vị đứng ra nhập khẩu thiết bị và cho các công ty thành viên KoCham thuê.

Theo lý giải của Kocham, Nghị định 16/2001/NĐ-CP quy định về hoạt động và tổ chức của công ty cho thuê tài chính nêu rõ: Thuế đối với máy móc, thiết bị, các phương tiện vận chuyển và các động sản khác mà công ty cho thuê tài chính mua trong nước, hoặc nhập khẩu để cho thuê được áp dụng như trường hợp bên thuê trực tiếp mua, hoặc nhập khẩu các tài sản này. Bộ Tài chính, khi ban hành Thông tư 24/2002/TT-BTC hướng dẫn các nghĩa vụ thuế của hoạt động cho thuê tài chính cũng đã đưa ra quy định tương tự.

“Nhưng bất chấp việc hai văn bản nói trên vẫn còn hiệu lực thi hành và việc các công ty thành viên của chúng tôi đã giải thích rõ ràng, nhưng Tổng cục Hải quan vẫn yêu cầu các cục hải quan địa phương đánh thuế nhập khẩu đối với thiết bị này”, ông Kim Jai Woo nói và cho biết, là đơn vị cuối cùng sử dụng các thiết bị này, nên tất cả các chi phí liên quan đến việc mua, nhập khẩu thiết bị, bao gồm cả thuế nhập khẩu sẽ do các công ty Hàn Quốc gánh chịu.

KoCham cũng đã từng gửi đơn kiến nghị Bộ Tài chính, nhưng vẫn chưa nhận được hồi đáp của cơ quan này. Và đó chính là lý do vì sao KoCham tiếp tục gửi kiến nghị tới người đứng đầu Bộ Tài chính.

“Chúng tôi thiết nghĩ, vấn đề này đã và đang làm cho các nhà đầu tư nước ngoài trở nên nghi ngờ về các chính sách khuyến khích đầu tư của Việt Nam. Họ đang rất phân vân về việc có nên tiếp tục mở rộng hoạt động kinh doanh tại Việt Nam. Lo ngại về những bất cập, không thống nhất trong văn bản pháp lý sẽ khiến họ gánh chịu thêm nhiều khoản chi phí ngoài dự kiến, dẫn đến việc không kiểm soát được các chi phí đầu tư ở Việt Nam”, ông Kim Jai Woo phát biểu.

Thực tế, không chỉ KoCham mới than phiền về những thay đổi trong chính sách của Việt Nam khiến hoạt động của các DN có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) gặp nhiều khó khăn. Kể từ khi Nghị định 124/2008/NĐ-CP quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật Thuế thu nhập DN ra đời, trong đó quy định đầu tư vào các khu công nghiệp không còn được hưởng ưu đãi về thuế thu nhập DN và thuế nhập khẩu, cũng đã khiến không ít DN FDI nản lòng.

Không chỉ doanh nghiệp FDI than khó, mà ngay cả các cơ quan quản lý về FDI cũng khổ, bởi sau khi có quy định này, vốn đầu tư vào các khu công nghiệp sụt giảm đáng kể. Các quy định về đền bù giải phóng mặt bằng theo quy định của Nghị định 69/2009/NĐ-CP quy định bổ sung về quy hoạch sử dụng đất, giá đất, thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư cũng được cho là sự thay đổi chính sách khá bất ngờ, ảnh hưởng lớn tới chi phí đầu tư của các DN FDI.

Gần đây nhất, các chính sách về thuế trước bạ ở các thành phố lớn, chuyện thắt chặt điều kiện nhập khẩu ô tô mới theo Thông tư 20/2011/TT-BCT, rồi các kế hoạch thu phí hạn chế phương tiện cá nhân, phí vào trung tâm thành phố giờ cao điểm, phí bảo trì đường bộ… cũng đã ảnh hưởng nhất định tới các DN sản xuất ô tô ở Việt Nam.

Trao đổi với phóng viên Báo Đầu tư, ông Michael Behrens, Tổng giám đốc Công ty Mercedes Benz Việt Nam khẳng định rằng, các hãng ô tô, các DN FDI cần một chính sách ổn định và có tầm nhìn dài hạn để có thể yên tâm phát triển lâu dài ở Việt Nam, trong khi các chính sách trong ngành ô tô thay đổi quá nhiều và quá nhanh trong vài năm qua.

“Cùng với tình hình kinh tế khó khăn, điều này cũng tác động đến một số DN FDI. Những DN đang có ý định đầu tư hoặc mở rộng đầu tư vào Việt Nam sẽ xem xét và chuyển hướng sang những thị trường ổn định hơn”, ông Behrens nói.

Cùng chung quan điểm, ông Bobby Liu, Chủ tịch Hiệp hội DN Singapore tại Việt Nam cũng cho rằng, việc khá nhiều cơ chế, chính sách của Việt Nam thiếu thống nhất và liên tục thay đổi trong thời gian qua đã tác động tới các nhà đầu tư nước ngoài khi đầu tư vào Việt Nam.

Nguồn: Báo Đầu tư điện tử