Dự án Luật Hỗ trợ Doanh nghiệp nhỏ và vừa: Còn nhiều ý kiến băn khoăn
Người Việt Nam đang lo ngại sâu sắc về USD trong bối cảnh hệ thống tài chính của nước Mỹ tiếp tục ngập sâu trong rắc rối.

Sau khi lắng nghe báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự án Luật hỗ trợ DNNVV của Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Quốc hội Vũ Hồng Thanh đã nhận được nhiều ý kiến đóng góp của các đại biểu tại nghị trường.

Dự thảo đưa ra nhiều nội dung hỗ trợ cụ thể và thiết thực cho DNNVV như các biện pháp hỗ trợ về tín dụng, đất đai, thuế, chính sách pháp luật. Song một số đại biểu cho rằng, các tiêu chí và biện pháp để thực hiện hỗ trợ vẫn chưa rõ ràng, quy định những nguồn lực hỗ trợ còn chung chung và DN sẽ khó xác định được hỗ trợ những gì và hỗ trợ như thế nào.

Theo đó, dự thảo mới nhất quy định DNNVV được áp dụng có thời hạn mức thuế suất thuế thu nhập DN thấp hơn mức thuế suất thông thường áp dụng cho DN.

Tuy nhiên, dự thảo không quy định cụ thể về mức thuế, đối tượng và thời hạn cụ thể hỗ trợ thuế mà chỉ tạo cơ sở pháp lý với những nguyên tắc chung để tiếp tục sửa đổi, bổ sung trong các luật liên quan nhằm bảo đảm nguyên tắc thống nhất, đồng bộ trong pháp luật chuyên ngành về thuế, kế toán. “Nếu quy định này được thông qua, sẽ có hơn 49% số DNNVV đang hoạt động làm ăn có lãi được hưởng lợi từ chính sách này, tương đương khoảng 301.000 DN” .

“Từ góc độ phát triển và nuôi dưỡng nguồn thu, việc giảm mức thuế suất, thuế thu nhập DN với DNNVV là biện pháp hợp lý để nâng cao năng lực tài chính, khả năng sinh lời của các DNNVV và qua đó nâng cao tính bền vững và mức thu của nguồn thu thuế thu nhập DN trong dài hạn” – ông Thanh nêu quan điểm và cho hay, ở một số quốc gia như Hàn Quốc, Trung Quốc, Malaysia, Thái Lan, Pháp…việc này cũng đã có tiền lệ.

Đóng góp ý kiến vào dự án Luật, đại biểu Hà Sỹ Đồng (Quảng Trị) cho rằng, đối với việc tiếp cận tín dụng: quy định của Dự thảo còn rất chung chung, chưa cụ thể, ví như “Nhà nước khuyến khích…” hay “DNNVV được cơ quan, tổ chức và cá nhân hỗ trợ xây dựng phương án sản xuất kinh doanh khả thi, tăng cường năng lực quản trị, minh bạch hoạt động của DN để nâng cao năng lực tiếp cận tín dụng”.

Các quy định này rất khó để có thể xác định cụ thể DNNVV được hỗ trợ những gì, như thế nào, ra sao? Đơn vị cụ thể nào hỗ trợ? Đề nghị xem xét đưa ra những quy định cụ thể hơn, khả thi hơn để áp dụng được trên thực tế.

Đối với việc bảo lãnh tín dụng ngân hàng cho DNNVV dựa trên tài sản đảm bảo, chứng từ có giá, phương án sản xuất kinh doanh khả thi, xếp hạng tín nhiệm của DN nêu tại Điều 9 cần phải xem lại. Theo đó, việc bảo lãnh tín dụng dựa trên đầy đủ những yếu tố này thì không khác nào các chính sách cấp tín dụng hiện nay của các tổ chức tín dụng trên thị trường. Nghĩa là không có gì ưu đãi, ưu việt hay thuận lợi hơn cho DNNVV.

Thậm chí còn không khả thi trên thực tế, phức tạp hơn là DNNVV gõ cửa các tổ chức tín dụng. Bởi lẽ, qua bảo lãnh tín dụng của nhà nước còn thêm thủ tục, thêm thời gian, không phải đối tượng nào cũng được hưởng nên không thể nhanh chóng và thuận lợi bằng việc vay vốn trực tiếp từ các tổ chức tín dụng – đại biểu Hà Sỹ Đồng băn khoăn.

Về vấn đề này nhiều đại biểu cũng cho rằng, rất cần thiết phải có những quy định chặt chẽ về chính sách ưu đãi, các quy định cấm để tránh bị “trục lợi”.

Nhắc lại tinh thần tại cuộc đối thoại của Thủ tướng với cộng đồng doanh nhân vừa mới diễn ra, đại biểu Trần Thị Hiền (Hà Nam) chia sẻ, với DN khi phải đối diện với vấn đề thanh kiểm tra chồng chéo. Chính bởi vậy, Thủ tướng đã ký ban hành Chỉ thị 20 nhằm chấn chỉnh nội dung này như là một “món quà” dành tặng cho DN. Thế nhưng, đáng tiếc là dự luật rất quan trọng đối với khối DNNVV cũng như DN tư nhân lại không quy định các vấn đề liên quan đến hoạt động thanh kiểm tra với DN.

“Sự chồng chéo thanh tra kiểm tra như “vòng kim cô” gây kìm toả DN. Đề nghị dự thảo luật nên bổ sung việc luật hóa tần suất, lồng ghép và kế thừa kết quả các cuộc thanh kiểm tra, kiểm toán. Cần coi đây là một giải pháp, chính sách hỗ trợ và bảo vệ DN. Như thế, đây sẽ là cơ hội quan trọng để đồng hành cùng DN và chắc chắn sẽ phát huy hiệu quả ngay vào thực tiễn” – bà Hiền nhấn mạnh.

Đại biểu Mai Ánh Tuyết (An Giang) cho rằng việc hỗ trợ DNNVV không nên dàn trải. “Hỗ trợ nên loại trừ DN sản xuất thua lỗ không có khả năng phục hồi, vi phạm pháp luật. DN sản xuất hiệu quả, không vi phạm pháp luật, đáp ứng các tiêu chí thì được hỗ trợ” – bà Tuyết nêu ý kiến.

Về hỗ trợ thuế, đây là vấn đề mà khối DNNVV mong đợi, nhưng lại không được quy định cụ thể. Có ý kiến cho rằng, trên thực tế thì có sự khác nhau rõ rệt về tiềm lực kinh tế và năng lực quản trị giữa DN siêu nhỏ và DN nhỏ với DN vừa. Do đó, hỗ trợ thuế nên áp dụng đối với DN siêu nhỏ và DN nhỏ; nên quy định Luật này về mức thuế thu nhập DN của DN siêu nhỏ và DN nhỏ.

Nếu chỉ hỗ trợ thuế thu nhập DN thì không có tác động đối với phần lớn DN vì họ còn lỗ, chưa có lãi nên chưa phải nộp thuế thu nhập DN. Vì vậy có đại biểu đề nghị Ban soạn thảo cần nghiên cứu hỗ trợ thuế có liên quan đến đầu vào – thuế giá trị gia tăng theo hướng giảm 50% cho những DN mới đi vào hoạt động trong thời gian 3 hoặc 5 năm để DN có thể tiêu thụ được hàng hóa với giá cạnh tranh, tích lũy vốn ban đầu, mở rộng quy mô kinh doanh.

ĐBQH Nguyễn Văn Thân (đoàn Thái Bình) chỉ ra 6 căn cứ quan trọng để các hiệp hội ngành nghề phát huy vai trò đúng như tên gọi của luật: Luật hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa. Dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân tại phiên thảo luận ở hội trường về một số nội dung còn ý kiến khác nhau của dự án Luật hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV), phần tham luận của ĐBQH Nguyễn Văn Thân nêu bật vai trò trách nhiệm, địa vị pháp lýcủa các Hiệp hội ngành nghề trong hỗ trợ DNNVV.

Cụ thể, về trách nhiệm của các Hiệp hội ngành nghề, đại biểu Nguyễn Văn Thân đề nghị giữ nguyên nội dung như Điều 29 về trách nhiệm của Phòng thương mại và công nghiệp Việt Nam, Hiệp hội doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam và các hiệp hội ngành nghề như dự thảo luật.

Theo ông Thân, hiện nay ở Việt Nam có 2 loại hiệp hội doanh nghiệp là hiệp hội ngành nghề như Hiệp hội dệt may, Hiệp hội da giầy, Hiệp hội ngân hàng v.v… và hiệp hội đa ngành như Phòng thương mại công nghiệp Việt Nam, Hiệp hội doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam và một số hiệp hội khác. Nếu quy định như Điều 26 dự thảo luật hiện nay sẽ làm mất vai trò của các hiệp hội đa ngành.

Giải trình, tiếp thu ý kiến cho rằng nội dung về ưu đãi thuế chưa được quy định cụ thể, Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng cho rằng, quy định mang tính nguyên tắc nhằm đảm bảo tính ổn định trong thời gian dài.

Cụ thể, về ưu đãi thuế thu nhập DN, Bộ trưởng cho rằng, sẽ không quy định mức cứng giảm bao nhiêu nhưng nguyên tắc chung là thấp hơn mức thuế phổ thông quy định trong các luật thuế. “Tinh thần là sớm kiến nghị sửa luật thuế Thu nhập DN để có quy định cụ thể ưu đãi cho DN” – ông Dũng cho biết.

BOX: Cũng tại phiên thảo luận chiều ngày 23/5, bàn luận về trách nhiệm của Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam và các hiệp hội ngành nghề khác, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Quốc hội Vũ Hồng Thanh cho biết:

“Có ý kiến cho rằng không nên quy định trách nhiệm của Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam và các hiệp hội ngành nghề khác trong Luật; có ý kiến đề nghị chỉ quy định về trách nhiệm chung của các hiệp hội ngành nghề”.

Việc quy định trách nhiệm của các hiệp hội ngành nghề trong luật là phù hợp với chủ trương của Đảng và Nhà nước về chuyển giao một số nhiệm vụ do các cơ quan quản lý hành chính nhà nước thực hiện cho các tổ chức xã hội, tạo điều kiện để các tổ chức này phối hợp với cơ quan quản lý nhà nước trong việc thực hiện hỗ trợ DNNVV, phù hợp với nguyên tắc của thị trường.

Dự thảo Luật đã tiếp thu quy định trách nhiệm chung của các hiệp hội ngành nghề, tạo cơ sở pháp lý để đẩy mạnh việc hỗ trợ DNNVV theo chức năng của từng hiệp hội – ông Vũ Hồng Thanh nhấn mạnh.

Nguồn: http://tbdn.com.vn/