Tăng mức xử phạt tiền nợ thuế: Doanh nghiệp điêu đứng
Người Việt Nam đang lo ngại sâu sắc về USD trong bối cảnh hệ thống tài chính của nước Mỹ tiếp tục ngập sâu trong rắc rối.

Theo quy định, doanh nghiệp chậm nộp thuế sẽ bị phạt 0,05%/ngày tính trên số tiền chậm nộp. “Về bản chất, mức xử phạt 0,05%/ngày là khoản lãi mà doanh nghiệp phải trả cho ngân sách do sử dụng số tiền chậm nộp. Đây không coi là tiền phạt vi phạm chính sách thuế. Nhiều nước trên thế giới không coi hành vi chậm nộp tiền thuế là hành vi cố tình gian lận thuế nên cũng chỉ xử lý tính trên lãi nộp chậm chứ không coi là biện pháp phạt hành vi vi phạm chính sách thuế nên cũng chỉ đưa ra mức phạt vừa phải”, Bộ trưởng Bộ Tài chính Vương Đình Huệ dẫn chứng.
“Khi xây dựng Luật QLT, lãi suất vay vốn ngân hàng chỉ vào khoảng 14-15%/năm, lạm phát cũng chỉ vào 5-6%/năm thì mức phạt chậm nộp 0,05%/ngày tương đương 18%/năm là hợp lý. Nhưng bối cảnh kinh tế hiện nay đã khác xa khi mà lãi suất vay vốn ngân hàng lên tới 20-22%/năm và tốc độ lạm phát dù phấn đấu kiềm chế thì cũng phải ở mức xấp xỉ 2 con số mỗi năm nên cần phải nâng mức xử phạt chậm nộp thuế”, Chủ nhiệm Uỷ ban Tài chính – Ngân sách ông Phùng Quốc Hiển phát biểu.

Ông Hiển cho biết, năm 2011, Uỷ ban Tài chính – Ngân sách thực hiện giám sát chuyên đề về: “Việc thực hiện quy định của pháp luật về quản lý thuế” cho thấy, tình trạng doanh nghiệp gặp nhiều khó khăn trong tiếp cận vốn vay diễn ra phổ biến. Vì thế, với mức phạt chậm nộp chỉ tương đương 1,5%/tháng, nhiều doanh nghiệp đã cố tình chiếm dụng tiền thuế, sẵn sàng bị phạt chậm nộp, không thực hiện nghĩ vụ thuế đã dẫn tới khó khăn trong công tác thu ngân sách.

“Luật QLT cần sửa đổi theo hướng nâng mức phạt đối với hành vi chậm nộp tiền thuế lên mức cao hơn hiện hành, có thể tính mức phạt chậm nộp 0,1%/ngày tính trên số tiền nợ thuế (tức là gấp đôi hiện nay)”, ông Hiển đề xuất.

Cũng với lập luận lãi suất vay vốn ngân hàng hiện nay và trong tương lai gần cao hơn mức phạt chậm nộp dễ dẫn đến tình trạng doanh nghiệp “thà bị phạt còn hơn phải đi vay vốn ngân hàng”, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Nguyễn Hạnh Phúc cũng đề xuất nâng mức tiền phạt chậm nộp lên.

 “Lãi suất vay vốn ngân hàng thay đổi theo cung – cầu vốn trên thị trường tiền tệ, vì vậy, để bảo đảm tính ổn định của luật, nên quy định mức phạt chậm nộp cao hơn lãi suất vay vốn ngân hàng 3-4%/năm. Đồng thời để tránh tình trạng doanh nghiệp lợi dụng tiền thuế cần đưa ra một số tiêu chí, nếu doanh nghiệp nào vi phạm, ngoài tiền phạt chậm nộp còn bị xử lý bằng một số hình thức khác, trong đó có việc công bố công khai danh tính doanh nghiệp vi phạm lên các phương tiện thông tin đại chúng”, ông Phúc đề nghị.

Không chỉ để nghị tăng mức xử phạt tiền chậm nộp thuế lên gấp đôi so với hiện hành, đại diện cho Uỷ ban Tài chính – Ngân sách, ông Phùng Quốc Hiển còn đề xuất xử lý thật nghiêm đối với hành vi khai sai dẫn đến thiếu số tiền thuế phải nộp hoặc tăng số tiền thuế được hoàn.

Ông Hiển cho rằng, hành vi khai sai dẫn đến giảm số thuế phải nộp hoặc tăng số thuế được suy cho cùng là hành vi trốn thuế, gian lận thuế có thể nói là hành vi cố ý chiếm đoạt tiền ngân sách mà chỉ yêu cầu đối tượng vi phạm nộp đủ số thuế còn thiếu, nộp lại số tiền được hoàn thừa và xử phạt với mức tương đương 10% số tiền vi phạm là không bảo đảm tính răn đe.

“Để nâng cao hiệu quả thực thi cần phải nâng mức xử phạt hành vi khai sai lên 20% số tiền thiếu thuế hoặc số tiền hoàn thuế thừa, đồng thời nâng mức xử phạt đối với hành vi trốn thuế, gian lận thuế lên gấp 2-3 lần số tiền thuế mà doanh nghiệp gian lận thay vì mức xử phạt bằng 1-3 lần số tiền thuế trốn như quy định hiện hành”, ông Hiển phát biểu.

Giải thích lý do đề đưa ra các đề xuất tăng mức xử phạt đối với hành vi nợ thuế, gian lận thuế, ông Hiển cho rằng, do Luật QLT cho phép người nộp thuế được tự tính thuế, tự khai thuế và tự nộp thuế vì thế, kể từ khi thực hiện Luật QLT đến này tình trạng nợ thuế, gian lận thuế, trốn thuế ngày càng gia tăng.

“Hiện cơ quan thuế mới chỉ thanh tra, kiểm tra được khoảng 20% số doanh nghiệp nhưng đã phát hiện ra hàng chục ngàn tỷ đồng tiền thuế bị chiếm dụng. Thanh tra Chính phủ và Kiểm toán Nhà nước tổ chức thanh tra, kiểm toán bất cứ doanh nghiệp nào cũng phát hiện ra hành vi gian lận thuế, chiếm đoạt tiền thuế. Có thể nói tình trạng gian lận thuế đã trở nên phổ biến và ngày càng tinh vi, phức tạp vì vậy nếu không tăng các hình thức xử lý vi phạm sẽ không thể quản lý được khâu thu ngân sách”, ông Hiển lo lắng.

Là người từng giữ cương vị Bộ trưởng Bộ Tài chính 10 năm liên tục (1996-2006), Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng rất băn khoăn trước 2 luồng ý kiến: giữ nguyên mức xử phạt vi phạm các chính sách thuế như hiện hành hay tăng lên. Nếu giữ như hiện nay thì không bảo đảm tính răn đe của pháp luật, tình trạng nợ thuế, gian lận thuế, trốn thuế khó kiểm soát; ngược lại nếu tăng các hình thức xử phạt sẽ ảnh hưởng đến doanh nghiệp và đến cả nền kinh tế.

“Thuế là hiệu quả của hoạt động sản xuất – kinh doanh. Trong cơ chế thị trường, rủi ro trong hoạt động sản xuất – kinh doanh khó có thể tránh khỏi. Bất đắc dĩ doanh nghiệp mới phải nợ thuế, khi nợ thuế có nghĩa là doanh nghiệp đang gặp rất nhiều khó khăn về tài chính, cần có sự chia sẻ của các cơ quan quản lý nhà nước”, Chủ tịch Quốc hội chia sẻ và phân tích, doanh nghiệp gặp khó khăn, nếu cơ quan thuế giãn nợ, phân kỳ trả nợ thì họ còn có khả năng duy trì hoạt động, tạo công ăn việc làm và trả dần tiền nợ thuế cho Nhà nước. Ngược lại, nếu cố ép doanh nghiệp bằng các biện pháp cưỡng chế thuế sẽ đẩy doanh nghiệp đến chỗ phá sản, đóng cửa, thu hẹp hoạt động.

 Nguồn: Báo Đầu tư điện tử