Thủ tục hải quan – vướng vì sự chồng chéo
Người Việt Nam đang lo ngại sâu sắc về USD trong bối cảnh hệ thống tài chính của nước Mỹ tiếp tục ngập sâu trong rắc rối.

Theo Phó tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan Hoàng Việt Cường, với nhiệm vụ trọng tâm của ngành trong năm 2012 là tiếp tục cải cách thủ tục hành chính và hiện đại hóa, ngành Hải quan đã thực hiện nhiều biện pháp cải tiến quy trình nghiệp vụ, thủ tục thông quan hàng hóa, xuất nhập cảnh, từng bước áp dụng các chuẩn mực quốc tế vào quản lý xuất nhập khẩu, xuất nhập cảnh. Tổng cục đã phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành hữu quan thực hiện cấp phép tự động đối với hàng hoá nhập khẩu; đồng thời minh bạch danh mục hàng hoá tạo thuận lợi cho các doanh nghiệp khi làm thủ tục hải quan.

Chỉ tính trong 9 tháng năm 2012, Tổng cục Hải quan đã tham mưu cấp có thẩm quyền rà soát, sửa đổi và xây dựng gần 50 văn bản liên quan đến chính sách quản lý xuất nhập khẩu hàng hoá theo hướng minh bạch hơn trước, bỏ nhiều loại giấy phép con đối với nhiều loại hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu; mở rộng mặt hàng được công bố tiêu chuẩn kỹ thuật để các doanh nghiệp trực tiếp làm thủ tục xuất nhập khẩu tại hải quan cửa khẩu. Kết quả này đã tạo thuận lợi cho các doanh nghiệp nhập khẩu hàng hoá giảm thời lượng thông quan một lô hàng từ nhiều giờ xuống còn vài phút, góp phần giảm chi phí sản xuất kinh doanh. Đặc biệt, với việc hướng dẫn cụ thể, chi tiết về các loại nguyên liệu không phải chịu thuế trong sản xuất hàng xuất khẩu, gia công hàng xuất khẩu và các loại thuế doanh nghiệp phải nộp như thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp đã góp phần minh bạch chính sách thuế của Nhà nước, giải quyết các vướng mắc kéo dài.

Thực hiện cơ chế một cửa đối với doanh nghiệp làm thủ tục xuất khẩu hàng hóa trực tiếp tại cơ quan Hải quan giảm bớt nhiều công đoạn thủ tục hành chính cho doanh nghiệp khi không còn phải xin giấy phép các cơ quan chuyên ngành. Việc làm này đã loại bỏ cơ chế xin, cho giấy phép đối với hàng hóa xuất khẩu, giảm được thời gian làm thủ tục cho doanh nghiệp, đồng thời đẩy nhanh tiến độ giao hàng và vì thế đồng vốn sẽ quay vòng nhanh hơn tạo hiệu quả để giảm chi phí, tăng tính cạnh tranh cho hàng Việt Nam xuất khẩu.

Tổng cục Hải quan thường xuyên tổ chức các cuộc đối thoại Hải quan – Doanh nghiệp tại các cục Hải quan tỉnh, thành phố để doanh nghiệp bày tỏ trực tiếp doanh nghiệp cùng trao đổi và thảo luận về những vướng mắc trong hoạt động xuất nhập khẩu và cùng tìm biện pháp giải quyết hữu hiệu nhất để hỗ trợ tích cực cho hoạt động sản xuất, kinh doanh xuất nhập khẩu của doanh nghiệp.

Tuy nhiên, theo ông Hoàng Việt Cường, thực tế vẫn còn những vướng mắc cần sớm được tháo gỡ như cơ chế phối hợp giữa các đơn vị còn chưa thật sự đồng bộ, cơ chế quản lý giữa các bộ, ngành còn chồng chéo gây khó khăn cho doanh nghiệp và cả hải quan trong quá trình thực hiện quản lý xuất nhập cảnh, xuất nhập khẩu hàng hóa. Đơn cử như việc thông quan điện tử hải quan đã triển khai nhiều năm nhưng đến nay vẫn chưa được thực hiện bởi sự chậm trễ “hiện đại hóa” của các bộ, ngành liên quan. Tại hội nghị đối thoại về chính sách thuế và thủ tục hải quan thường niên vừa qua rất nhiều doanh nghiệp đã phản ánh bất cập về việc hải quan áp dụng các phương pháp quản lý rủi ro, hậu kiểm, ứng dụng công nghệ thông tin vào quản lý, thông quan điện tử…là rất lợi cho doanh nghiệp khi làm thủ tục với đối tác nước ngoài nhưng với các cơ quan chức năng trong nước thì còn nhiêu khê vì các ngành liên quan vẫn chậm đổi mới như hải quan nên doanh nghiệp cứ phải thực hiện thủ tục một lúc cả phương pháp truyền thống lẫn hiện đại.

Bên cạnh đó, việc chậm xây dựng và ban hành các chính sách đối với những mặt hàng thuộc danh mục hàng hoá cấm nhập khẩu; chuẩn hoá danh mục hàng hóa xuất nhập khẩu Việt Nam (danh mục HS) theo biểu thuế đối với các mặt hàng thuộc diện quản lý chuyên ngành. Thậm chí có những mặt hàng phải kiểm tra chất lượng, kiểm tra vệ sinh an toàn thực phẩm và phải kiểm dịch nhưng lại chưa có quy định cụ thể là cơ quan nào chịu trách nhiệm kiểm tra chung nên doanh nghiệp phải thực hiện kiểm tra tại tất cả các cơ quan chức năng rất lãng phí, phiền hà cho doanh nghiệp và cả cơ quan chức năng.

Vũ Quang
Nguồn: Báo điện tử Đại biểu nhân dân